---
title: "การใช้ Excel Power Pivot ตอนที่ 2 : ทำผลสรุป Value ให้เป็นข้อความด้วย DAX"
url: https://www.thepexcel.com/excel-power-pivot-02-text-value-dax/
type: post
date: 2020-07-09
updated: 2020-07-10
author: Sira Ekabut
tags: [DAX Formula, DISTINCT-DAX, power pivot, dax, concatenatex, topn]
---

# การใช้ Excel Power Pivot ตอนที่ 2 : ทำผลสรุป Value ให้เป็นข้อความด้วย DAX

ตามปกติแล้ว ในช่อง Values ของ Pivot Table จะแสดงข้อมูลออกมาได้แค่ตัวเลขเท่านั้นไม่สามารถทำเป็นข้อความได้ ที่เป็นแบบนั้นเพราะมันถูกสรุปด้วยการ Sum, Count, Average, Max, Min ปกติไงล่ะ… แต่ใน Power Pivot [เราสามารถเขียน Measure ได้ด้วยฟังก์ชัน DAX อะไรก็ได้](https://www.thepexcel.com/power-pivot-01-start-with-basic/) ดังนั้นเราก็สามารถสรุปผลลัพธ์ที่เป็น Text ได้แล้วล่ะ และในบทความนี้ก็จะสอนวิธีทำให้ครับ

 

## Warning : บทความนี้เริ่มมีความซับซ้อน

 

ในบทความนี้อาจมีสูตรหลายตัวที่ค่อนข้างมีความซับซ้อน เพราะเกี่ยวข้องกับ Concept หลายๆ อย่างของ DAX ที่ใน Excel ไม่มี เช่นเรื่องของ Table Function หรือสูตรที่ให้ผลลัพธ์ออกมาเป็นตาราง รวมถึง Concept ของการคำนวณ ซ้ำๆ แต่ละแถวของตารางด้วย Expression ที่กำหนด (เรียกว่า Iterate) ซึ่งค่อนข้างใช้จินตนาการสูงพอควร

 

การจะเข้าใจอย่างลึกซึ้งว่ามันทำงานยังไง คุณอาจต้องศึกษาการทำงานของ DAX เพิ่มเติมด้วยนะครับ เพราะมันอธิบายสั้นๆ ได้ยากพอควร

 

**ซึ่ง Tips ที่ผมอยากแนะนำ คือ เรียน DAX ผ่าน Power BI จะง่ายกว่า Excel **เพราะใน Power BI มีตัวช่วยเยอะกว่า ซึ่งเรียนใน Power BI แล้วสุดท้ายก็เอามาใช้ใน Excel ได้อยู่ดี (ผมเองก็เรียน DAX จาก Power BI เหมือนกัน แล้วตอนนี้ผมก็เอามาใช้ใน Excel ได้)

 

หากใครสนใจ ใครสนใจก็ลองไปดูได้ครับ (ตอนนี้กำลังลดราคาพิเศษอยู่ด้วย **จาก 2290 เหลือ 1790 บาท **หมดเขต 29 กค. 63)

 

เอาล่ะ หมดช่วงขายของแล้ว มาเริ่มสิ่งที่น่าสนใจกันจริงๆ ดีกว่า 555

 

มาดูกันว่าเราสามารถใช้ DAX เขียนสูตรเพื่อทำให้ช่องสรุปแสดงข้อความออกมาในลักษณะไหนได้บ้าง

 

## เอา Transaction ID ล่าสุดมาแสดง

 

เราสามารถใช้ฟังก์ชัน LASTNONBLANK มาช่วยในกรณีนี้ได้ครับ

 

```
LASTNONBLANK ( <ColumnName>, <Expression> )
```

 

LASTNONBLANK จะทำงานแบบ Iterator เช่นเดียวกับพวก [SUMX](https://www.thepexcel.com/power-pivot-01-start-with-basic/) แต่มีความสามารถในการเช็ค Expression สำหรับแต่ละแถวของ <ColumnName> โดย**เรียงตาม Sort Order ของ Column นั้นๆ **แล้วเอาค่าสุดท้ายที่ <ColumnName> และ <Expression> ไม่ Blank กลับมา ซึ่งผลลัพธ์จะกลับมาเป็นตารางที่มี 1 แถว 1 คอลัมน์

 

**Tips : **เมื่อ DAX ให้ผลลัพธ์เป็นตารางที่มี 1 แถว 1 คอลัมน์ มันสามารถถูกมองให้เป็นผลลัพธ์เป็น Scalar Value หรือค่าตามปกติได้ด้วย แปลว่าผมสามารถแสดงผลลัพธ์ด้วยค่านี้ได้เลย

 

แปลว่าผมสามารถให้มันเอาเลข TXID ล่าสุดมาได้เพราะว่า **TXID เราเรียงเป็นเลข Running อยู่แล้วจึงใช้ได้**

 

```
=LASTNONBLANK(TXData[TXID], TXData[TXID])
```

 

หรือจะใส่ <Expression> เป็นเลข 1 ไปเลยก็ยังได้ครับ เพื่อให้มันเช็คแค่ TXData[TXID] อย่างเดียว

 

```
=LASTNONBLANK(TXData[TXID],1)
```

 

แค่นี้เราก็จะได้ Transaction ID ล่าสุดแล้วล่ะ 555

 ![1](https://www.thepexcel.com/wp-content/uploads/2020/07/DAX-Measure-001-1024x586.png) 

ถ้าเกิดใครอยากได้ Transaction ID แรกสุด ก็จะมีตัวคล้ายๆ กันให้ใช้ นั่นก็คือ FIRSTNONBLANK ( <ColumnName>, <Expression> ) นั่นเองครับ

 

## เอา Product ล่าสุดมาแสดง

 

สำหรับ “ชื่อProduct” เราไม่สามารถใช้ LASTNONBLANK มาช่วยได้ เพราะ คอลัมน์ “ชื่อProduct” มันเรียงตาม A-Z (เมื่อคอลัมน์นี้ไม่ได้เรียงตามเวลา คำว่า LAST เมื่อใช้กับชื่อProduct มันจึงไม่มี concept ของคำว่า “ล่าสุด” ) แต่เราจะเอาเจ้า [TXID ล่าสุด] ที่ได้จากข้อที่แล้วมาช่วยทำงานต่อไปด้วยการใช้ LOOKUPVALUE แบบนี้

 

```
LOOKUPVALUE ( <Result_ColumnName>, <Search_ColumnName>, <Search_Value>)
```

 

LOOKUPVALUE สามารถเอาผลลัพธ์ในคอลัมน์ <Result_ColumnName> ที่ต้องการกลับมา โดยค้นหาข้อมูล <Search_Value> ในคอลัมน์ <Search_ColumnName> นั่นเอง

 

ซึ่งจะเห็นว่า Concept การเขียนสูตรคล้ายๆ ฟังก์ชัน LOOKUP ใน Excel เลย แต่ LOOKUPVALUE มันต้องเจอผลลัพธ์แบบเป๊ะๆ เท่านั้น ต่างจาก LOOKUP ใน Excel ที่ทำการค้นหาแบบ Approximate Match นะ

 

สรุปแล้ว ใน เคสนี้เราเขียนได้ว่า

 

```
=LOOKUPVALUE(TXData[สินค้า],TXData[TXID],[TXID ล่าสุด])
```

 

แปลว่าให้เอา [TXID ล่าสุด]ไปหาในคอลัมน์ TXData[TXID] จากนั้นให้เอาค่า TXData[สินค้า] ในแถวเดียวกันกลับมา

 

ซึ่งจะช่วยให้เราได้ผลลัพธ์ที่ต้องการได้แล้ว ซึ่งสามารถประยุกต์ใช้วิธีนี้กับคอลัมน์ไหนๆ ก็ได้ จริงมะ?

 ![สรุป Value ข้อความ Text](https://www.thepexcel.com/wp-content/uploads/2020/07/DAX-Measure-002-1024x504.png) 

## เอาชื่อลูกค้าทุกคนมารวมกันแยกด้วยตัวคั่น

 

เราสามารถใช้ฟังก์ชัน CONCATENATEX มาช่วยรวมข้อมูล Text แล้วใส่ Delimiter เป็น ได้ ซึ่งมันจะทำงานคล้ายๆ[SUMX](https://www.thepexcel.com/power-pivot-01-start-with-basic/)แต่ต่างกันที่ตอนจบ ตรงที่ SUMX เอาข้อมูลใน Expression ทุกตัวมา SUM กัน แต่เจ้า CONCATENATEX นั้นเอา Expression ทุกตัวมาเชื่อมเป็นข้อความเดียวกันแล้วคั่นด้วย Delimiter ซึ่งสามารถเรียงลำดับการเชื่อมได้ด้วยนะ

 

```
CONCATENATEX ( <Table>, <Expression>, [<Delimiter>] , [<OrderBy_Expression>] , [<Order>] )
```

 
- ฟังก์ชันนี้จะทำการ Iterate แต่ละแถวของ <table> ด้วยการเอา <expression> มาเชื่อมกันด้วย [delimiter]
- สำหรับ <table> นั้นเราใช้อีกฟังก์ชัน นั่นคือ DISTINCT มาช่วย ซึ่งมีความสามารถทำให้เหลือเฉพาะ item ที่ไม่ซ้ำกันเท่านั้นแล้วคืนค่ากลับมาเป็นตาราง (เรียกว่า Table Function ซึ่งใน DAX มีหลายตัวมากๆ)
- โดยในที่นี้ใส่เป็น DISTINCT(TXData[ลูกค้า]) เพื่อให้ได้รายชื่อลูกค้าแบบไม่ซ้ำกันนั่นเอง

 

สรุปแล้ว เราจะเขียนสูตรแบบนี้

 

```
=CONCATENATEX(DISTINCT(TXData[ลูกค้า]),[ลูกค้า],"/")
```

 ![2](https://www.thepexcel.com/wp-content/uploads/2020/07/DataModel-021-1024x322.png) 

ถ้าอยากให้เรียงตามคอลัมน์ลูกค้าเอง (ซึ่งก็เรียงตาม A-Z) ก็สามารถระบุคอลัมน์ที่ใช้ Sort ได้ และวิธีการ Sort ได้

 

```
=CONCATENATEX(DISTINCT(TXData[ลูกค้า]),[ลูกค้า],"/",[ลูกค้า],ASC)
```

 ![3](https://www.thepexcel.com/wp-content/uploads/2020/07/DataModel-022-1024x354.png) 

## List ชื่อลูกค้าที่สร้างยอดขายมากสุด Top3

 

เราสามารถใช้ TOPN มาช่วยสร้างผลลัพธ์เป็น Table ที่ Filter ให้เหลือผลลัพธ์ N ตัวเรียงตาม <OrderBy_Expression> ได้ดังนี้

 

```
TOPN ( <N_Value>, <Table> , [<OrderBy_Expression>] , [<Order>] )
```

 

จากนั้นเอาไปใช้ในส่วนของ <table> ของ CONCATENATEX

 

```
=CONCATENATEX(TOPN(3,DISTINCT(TXData[ลูกค้า]),[TotalSales],DESC),[ลูกค้า],"/",[TotalSales],DESC)
```

 

และเราสามารถรวมยอดขายเฉพาะ TopN Customer ได้ด้วยการใช้ SUMX มาช่วยดังนี้

 

```
=SUMX(TOPN(3,DISTINCT(TXData[ลูกค้า]),[TotalSales],DESC),[TotalSales])
```

 

ตัว [TotalSales] จะถูกคิดสำหรับข้อมูลแต่ละแถวของ TOPN ซึ่งจะเกิด Effect ที่เรียกว่า Context Transition ที่จะช่วยให้คิดข้อมูลเป้นยอดขายของลูกค้าแต่ละคนนั้นๆ ได้

 

สรุปออกมาได้ดังนี้

 ![4](https://www.thepexcel.com/wp-content/uploads/2020/07/DataModel-027.png) 

อย่างไรก็ตามคำสั่ง TOPN **ถ้าเกิดมีลูกค้ายอดขายเท่ากันเป๊ะ มันอาจจะออกมามากกว่า N ที่เรากำหนดก็ได้** เช่น

 

Sales ค ขายของเล่น มีลูกค้าที่มียอดเท่ากันดังรูป

 ![5](https://www.thepexcel.com/wp-content/uploads/2020/07/DataModel-025-1024x421.png) 

**ทำให้ Sales ค ขายของเล่น มัน List ออกมา 4 คน** คือ C00004, C00011, C00012, C00013 และได้ยอดรวม TOPN 3,150 บาท

 

### ถ้าเราอยากได้ TOP3 แบบที่ได้ 3 จริงๆ ไม่ให้เกินมา

 

จะต้องมีการจัดการเรื่องค่าซ้ำ เช่น วิธีที่ง่ายที่สุดคืออาจจะบวกค่า Random ที่น้อยมากๆ เข้าไปเพื่อให้ไม่มีเลขที่เท่ากันเป๊ะๆ เช่น

 

**Listลูกค้าTop3 (แบบได้ 3 จริงๆ)**

 

```
=CONCATENATEX(TOPN(3,DISTINCT(TXData[ลูกค้า]),[TotalSales]+RAND()/1000,DESC),[ลูกค้า],"/",[TotalSales],DESC)
```

 

**Top3CustSales (แบบมาจาก 3 คนจริงๆ)**

 

=SUMX(TOPN(3,DISTINCT(TXData[ลูกค้า]),[TotalSales]+RAND()/1000,DESC),[TotalSales])

 

สรุปแล้วจะได้แบบนี้

 ![6](https://www.thepexcel.com/wp-content/uploads/2020/07/DataModel-028.png) 

Sales ค ขายของเล่น จะได้แค่ 3 คน คือ C00004, C00011, C00012 (ซึ่งจะได้ 12 หรือ 13 มันสุ่มเอานะ…)

 

และนี่คือตัวอย่างของการใช้ DAX เพื่อสรุปข้อมูลออกมาเป็นข้อความครับ จะเห็นว่าสามารถพลิกแพลงได้มากกว่า Pivot Table ธรรมดาๆ เยอะเลย และนี่แหละที่เป็นหนึ่งในสาเหตุที่บอกว่า Power BI นั้นเจ๋งมากๆ ก็เพราะมันมี DAX แบบนี้ยังไงล่ะ

 

## ตอนต่อไป

 

ในตอนต่อไปเริ่มจะเริ่มทำงานกับตารางที่มากกว่า 1 อัน โดยที่ตารางหลายๆ อันนั้นจะมีการเชื่อมความสัมพันธ์กันเป็นสิ่งที่เรียกว่า Data Model นั่นเอง ใช่แล้วล่ะ เรากำลังจะได้เรียนสิ่งที่เป็น Data Model กันจริงๆ ซักที แล้วคุณจะได้เห็นพลังที่แท้จริงของสิ่งที่เรียกว่า Data Model ว่ามันเจ๋งแค่ไหนครับ

 

## สารบัญซีรีส์ Power Pivot

---

_Source: [https://www.thepexcel.com/excel-power-pivot-02-text-value-dax/](https://www.thepexcel.com/excel-power-pivot-02-text-value-dax/)_